Ξεκινάω με ένα παράπονο προς την κοινωνία
Όπως και να ξεκινήσεις ένα τέτοιο κείμενο είναι δύσκολο. Βεβαίως είναι ένα βιωματικό αφήγημα δέκα χρόνια μετά τον θάνατο αυτού του μπαμπά.
Αυτό που κυρίως επιθυμώ να “διαβάσετε”, να ακούσετε ή να φανταστείτε ως εικόνα είναι πως οι ψυχικές ασθένειες είναι ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ. Δεν πρόκειται για ανθρώπους που “δεν ξέρουν τι κάνουν”, “που τα έχουν χαμένα”, “που είναι τρελοί”. Είναι Ασθενείς.
Με αυτή την έννοια φαντάζομαι δεν θα κοροϊδεύατε κάποιον που έχει καρκίνο ή κάποιον που έχει ένα αυτοάνοσο; Γιατί να κοροϊδέψετε ή να γελάσετε με κάποιον που έχει ψυχική ασθένεια.
Είμαι σίγουρη πως αν ξέρατε πως αυτοί οι άνθρωποι έχουν έλλειψη από κάποια ορμόνη ή υπάρχει μια διαφορετικότητα στον εγκέφαλό του δεν θα μπαίνατε στον κόπο να χλευάζετε.
Η όψη ενός ασθενή με σχιζοφρένεια μέσα από την οικογένεια.
Σίγουρα όποιος δεν έχει ζήσει μια τέτοια κατάσταση ίσως κάποια στιγμή στην ζωή του αναρωτηθεί πως μπορεί να είναι όλο αυτό.
Λοιπόν, αυτό ήταν δύσκολο και ξέρετε 10 χρόνια μετά τον θάνατό του υπάρχουν “απόνερα”.
Για δυο πράγματα είμαι περήφανη μέσα από όλη αυτή την περιπέτεια (την συγκατοίκησή μας και συμβίωσή μας). Το ένα είναι που κατάφερα να φτάσω τα 54 έτη και να είμαι ψυχικά υγιής και το δεύτερο που κατάφερα να ξεχωρίσω την προσωπικότητα του πατέρα από την ασθένεια και ας συνέβη μετά θάνατον.
Ήταν ένας πατέρας που νοιαζόταν, με τον δικό του “υπερβολικό” τρόπο κάποιες φορές και για τα παιδιά του και για τα εγγόνια του. Η συμβίωση ήταν πολύ δύσκολη. Μια δεμένη οικογένεια που νοιάζεται ο ένας για τον άλλον και όλοι μαζί για τον μπαμπά που είναι άρρωστος. Στις ηλικίες που είμαστε (εγώ και η αδερφή ) δεν γνωρίζαμε τι είχαμε να αντιμετωπίσουμε. Το ίδιο και η μητέρα, δεν πήγαινε ο νους της στο τι σημαίνει σχιζοφρένεια.
Λοιπόν σχιζοφρένεια στην περίπτωση του πατέρα μου ήταν εμμονές ότι τον καταδιώκουν και φωνές μέσα του που τον βρίζουν. Με αποτέλεσμα επειδή φοβόταν να γίνεται επιθετικός σε κάποιες περιπτώσεις. Αυτό είναι Ασθένεια. Εκείνος καταλάβαινε πως κάτι δεν πήγαινε καλά αλλά δεν το έλεγχε. Ο τρόπος για να το αντιμετωπίσει ήταν θυμός λόγω του φόβου του. Τι κάνει ο φόβος υπό φυσιολογικές συνθήκες στο νευρικό σύστημα; Fight, Flight. Πόσο μάλλον σε έναν εγκέφαλο που ζει μονίμως στον φόβο.
Μετά από κάποιο διάστημα από τις πρώτες κρίσεις του, και με μεγάλη προσπάθεια από την μητέρα μου, κατάφερε να πάει σε ψυχίατρο και να ακολουθήσει κάποια αγωγή. Αυτή η αγωγή έπρεπε να την ακολουθεί σε όλη του τη ζωή. Με αυτό έγινε πάλι λειτουργικός και μάλιστα μπόρεσαν να βγουν δεξιότητές του στην εργασία και στο σπίτι που δεν είχαμε γνωρίσει μέχρι τότε.
Αυτός ο άνθρωπος εργαζόταν ως Λιθογράφος (εκτύπωση λαχείων και χρημάτων τότε που είχαμε δραχμές) σε υπηρεσία με μεγάλη ευθύνη και ήταν καλός επαγγελματία στο αντικείμενό του. Έγινε προϊστάμενος τμήματος και επειδή είχε τεχνικές δεξιότητες ήταν περιζήτητος σε θέματα εκτυπωτικών μηχανών.
Με την θεραπεία ήταν λειτουργικός στην υπηρεσία του από όπου εργάστηκε κανονικά 40 χρόνια και πήρε και σύνταξη. Οι κοινωνικές του επαφές δεν ήταν πολύ καλές, ούτε ήθελε πολλές επαφές. Ωστόσο όταν ένα άνθρωπος του μιλούσε κανονικά και ήταν ειλικρινής μαζί του, τον κέρδιζε. Το ίδιο ίσχυε και με εμάς, την οικογένειά του. Ήμασταν σταθεροί απέναντί του δείχνοντας αγάπη και αλήθεια και με αυτόν τον τρόπο κερδίσαμε την εμπιστοσύνη του και από ένα διάστημα και μετά δεν είχε ούτε κρίσεις ούτε ήταν επιθετικός.
Θα μπορούσα να γράφω μέρες για όλα όσα βίωσα και όσα είδα σε γνωστούς μου που φρόντιζαν ανθρώπους και για κάποιους που είχαν οι ίδιοι ψυχική ασθένεια. Αλλά δεν μου είναι εύκολο. Θα ήταν ευκολότερο αν δεν είδα περάσει ρατσισμό εξαιτίας του τρόπου που αντιμετωπίζει η κοινωνία την ψυχική ασθένεια, αν δεν μου είχαν φορτωθεί ενοχές από μια κοινωνία που δεν αφουγκράζεται και δεν νοιάζεται από ένα κράτος που δεν αξιολογεί την ανθρωπιά ως πρώτη και μόνη αξία
Φανταστείτε μια κοινωνία που έχει απ ενοχοποιήσει τις ψυχικές ασθένειες και να τις γνωρίζει. Μόλις γνωρίζαμε κάποιο περιστατικό θα πηγαίναμε σε ψηχίατροΜε αυτόν τον τρόπο θα είμαστε πιο επικοινωνιακοί με τους ασθενείς και εκείνοι θα μπορούν πιο εύκολα να ενταχθούν σε μια κοινωνία που αντιλαμβάνεται και σέβεται.
Τα βιώματα
Τι να λέμε, στην παρούσα φάση ότι θυμάμαι και μπορώ να σας γράψω. Γνωρίζω πως υπάρχει πολύ κόσμος που ζει ή έζησε αντίστοιχες καταστάσεις ως φροντιστές, συγγενείς, σύντροφοι. Όλες οι οικογένειες έχουν προβλήματα και μόνο με σεβασμό μπορούμε να προσεγγίσουμε και να ακούσουμε τι έχει να πει ο καθένας. Αυτός είναι ένας ακόμα λόγος που μοιράζομαι. Μία μικρή υπενθύμιση ότι υπάρχουν κι άλλοι με προβλήματα και ίσως λίγο να γίνει μέσα σας ένα χάδι αυτό το μοίρασμα.
Η κόρη, λοιπόν, ενός ανθρώπου που έχει σχιζοφρένεια, περνάει στάδια. Βεβαίως εδώ θα μιλήσω για τα δικά μου (είπαμε καθένας έχει άλλο χάρτη – προσωπικότητα). Πρώτα θρήνησα τον μπαμπά μου γιατί ξεκινώντας την θεραπεία έμεινε τρεις στο κρεββάτι κι εγώ έχανα την παρέα μου. Μετά του θύμωσα γιατί δεν μου έδινε σημασία, δεν καταλάβαινα γιατί. Μετά είχα θλίψη και έπαιζα μόνη μου και έβγαινα βόλτες με το ποδήλατο. Μετά φοβήθηκα μήπως πάθω τα ίδια ή κάποιο άλλο μέλος της οικογένειας. Μετά βρήκα τον προγραμματισμό και κάπως μου πήρε το μυαλό από την ασθένειά του. Πολλά πολλά άλλα στάδια κατά την εφηβεία και μετά δουλειά και άλλη δουλειά και ότι και αν έκανα και όπου κι αν βρισκόμουν το μυαλό μου βρισκόταν πίσω στο σπίτι (Πως είναι ο Πατέρας και τώρα πως είναι και η Μητέρα που φροντίζει έναν τέτοιο Πατέρα).
Και έφτασα 32 να είμαι ανεξάρτητη οικονομικά και να έχω δική μου επιχείρηση και να πηγαίνει, αρχικά πολύ καλά. Και το μυαλό μου πάντα να μοιράζεται ανάμεσα στην δική μου ζωή και σε αυτή που άφησα (υποτίθεται) πίσω στους γονείς μου.
Ας μην μιλήσω για μοτίβα και προγραμματισμένες συμπεριφορές και καταστροφή…..Θα πω κατευθείαν πως όλη αυτή η εμπειρία σε συνδυασμό με την υπερευαισθησία μου, πράγματα που δεν μπορούσα να ελέγξω μου έδωσαν μια ζωή με πολύ πόνο. Αν είχα καταφέρει νωρίτερα να έχω τον εαυτό μου θα είχα γλυτώσει πάρα πολύ πόνο.
Και έφτασα 54 και ενώ έχω μαλακώσει πολλά τραύματα έχω ακόμα σκιές. Και τελικά πότε ένας άνθρωπος απελευθερώνεται από τις σκιές τους και πότε μπορεί να πει πως νίκησε όλες του τις κακές πλευρές;
Επίλογος
Αν είχα να δώσω μια γνώση σε ανθρώπους που φροντίζουν αγαπημένους τους με ψυχική ασθένεια, θα ήταν να βρουν όσο γίνεται πιο γρήγορα την αυθεντική τους προσωπικότητα, να μάθουν όσα γίνεται περισσότερα για την ψυχική ασθένεια του αγαπημένου τους και να φροντίσουν και οι δύο να έχουν χώρο να εκφράζονται. Είμαστε υπέροχα πλάσματα και το μόνο που χρειαζόμαστε, αρχικά, είναι σεβασμός και χώρος έκφρασης.
Η ψυχική ασθένεια είναι Ασθένεια, ένας άνθρωπος χωρίς σθένος που χρειάζεται φροντίδα και Αγάπη. Είναι μια διαφορετικότητα.
Οι εποχές που κοροϊδεύαμε ανθρώπους με ιδιαιτερότητες και διαφορετικότητα ήταν εκείνες που δεν υπήρχε ιδιαίτερη γνώση ή θέληση για γνώση. Ήταν μετά από πολέμους που μας ένοιαζε μόνο η επιβίωση. Αυτές οι εποχές έχουν φύγει. Ο άνθρωπος υπηρετεί την φύση του όταν δείχνει ήθος και αξιοπρέπεια που είναι συνώνυμα της ανθρωπιάς.
Αν σεβαστούμε ο ένας τον άλλον, χωρίς να αφηνόμαστε σε ηλίθιες λεκτικές επαναλήψεις και πιθηκισμούς, μόνο τότε τα παιδιά μας θα ζήσουν ως άνθρωποι.
Ευχαριστώ
Λουκία
