Η δομή ενός προβλήματος που μου πυροδοτεί φόβο

Το πρόβλημα … που αντιμετωπίζω;

Ζω μια κατάσταση που με στεναχωρεί. Είναι μια εξωτερική παρέμβαση που ταλαιπωρεί την καθημερινότητά μου. Κάτι που δεν προκάλεσα αλλά με επηρεάζει συναισθηματικά και με θλίβει. Αναρωτιέμαι αν αναλύσω το θέμα που με απασχολεί που θα οδηγηθώ; Βεβαίως κάθε κατάσταση που μας επηρεάζει πυροδοτεί – ξυπνάει γκάμα συναισθημάτων.

Αν φανώ ψύχραιμη, μια από τις πρώτες σκέψεις είναι πως δεν γνωρίζω πως να το διαχειριστώ. Έρχεται πανικός, απογοήτευση, σκιές, σκοτεινές σκέψεις, απελπισία. Φόβος, Θυμός. Αναλαμβάνει το συμπαθητικό νευρικό σύστημα (μάχη, φυγή).

Αν πανικοβληθώ με κατακλύζει τσουνάμι συναισθημάτων και είναι όλα σκοτεινά. Αναλαμβάνει το παρασυμπαθητικό (π.χ. παραίτηση). Σκέφτομαι το χειρότερο σενάριο την χειρότερη εξέλιξη και το χειρότερο αποτέλεσμα (χειρότερο με τα δικά μου δεδομένα).

Μήπως όλο αυτό είναι κάτι που έχει ξαναγίνει στην ζωή μου, κάποιο γεγονός που έχω ξαναζήσει ως παιδί. Κάτι που με έχει στιγματίσει/τραυματίσει και τελικά είναι μοτίβο που αναγνωρίζω;

Τα μοτίβα ζωής είναι επαναλαμβανόμενοι κύκλοι σκέψεων, συναισθημάτων και συμπεριφορών που υιοθετούμε. Καθορίζουν πώς αντιδρούμε στις προκλήσεις, επηρεάζουν τη σχέση με τον εαυτό μας και εξηγούν γιατί συχνά καταλήγουμε να κάνουμε τα ίδια λάθη

Η ερμηνεία του προβλήματος

Μέχρι εδώ είναι η πρώτη εσωτερική αντίδραση στο εισερχόμενο γεγονός. Βεβαίως όλο αυτό συμβαίνει μετά την ερμηνεία που δίνω σε αυτό το γεγονός. Είτε είναι κάτι που είδα ή άκουσα το συναίσθημα που θα παραχθεί εξαρτάται από την ερμηνεία που θα δώσω στο πρόβλημα.

Η ερμηνεία μου βασίζεται σε ερμηνείες που έχουν καταγραφεί στο νευρικό μου σύστημα. Οι καταγραφές γίνονται από εμπειρίες σε νεότερη ηλικία που ως παιδί δεν μπορεί να φιλτράρει την πληροφορία. Ουσιαστικά μας γίνεται ένας προγραμματισμός/εκπαίδευση με αντιδράσεις/ερμηνείες που δεν είναι δικές μας. Κάποιες φορές βασίζονται σε αντιδράσεις που έχω δει στους γονείς μου, στους φίλους μου στον κοινωνικό μου περίγυρο και σε ότι έχω αποφασίσει εγώ να έχω ως αντίδραση ανά περίπτωση. Η υποκειμενική ερμηνεία του γεγονότος μέσα από το βιωματικό μου φίλτρο (αξίες, πεποιθήσεις, αναμνήσεις).

Το παιδί (6-7 ετών) δεν διαθέτει ακόμα ανεπτυγμένη την κριτική σκέψη (το “φίλτρο” της λογικής) για να αμφισβητήσει όσα βλέπει ή ακούει. Ό,τι του λένε οι γονείς ή το περιβάλλον του, καταγράφεται απευθείας στο υποσυνείδητο ως απόλυτη αλήθεια.

Π.χ. Κάποιος φωνάζει στον δρόμο για μια θέση πάρκινγκ. Κάποιος θα αντιδράσει φεύγοντας, κάποιος θα τσακωθεί, κάποιος θα το φτάσει στα άκρα και κάποιος άλλος ίσως αγνοήσει την κακοποιητική συμπεριφορά και απλά θα κάνει την δουλειά του.

Οι αντιδράσεις διαφέρουν γιατί καθένας ερμηνεύει το γεγονός διαφορετικά μέσα του. Αυτός που θα φύγει, ίσως έχει μάθει πως δεν αξίζει να τσακωθεί. Αυτός που θα τσακωθεί ίσως έχει δει τους γονείς του να αντιδρούν με παρόμοιο τρόπο.

Όταν η ερμηνεία μου βασίζεται σε μοτίβο, με βάζει σε πλαίσιο. Το πλαίσιο σημαίνει όριο και επανάληψη. Αυτό με κάνει να νιώθω πως δεν έχω πολλές επιλογές.

Πως ξέρεις όμως ότι μόνο αυτή η αντίδραση που σκέφτεσαι υπάρχει για εσένα;

Αντίδραση στο πρόβλημα (μια mBit προσέγγιση)

Για να αρχίσω να ασχολούμαι με το πρόβλημα αποφασίζω να δω τι νιώθω. Για να βοηθήσω όλο μου το σύστημα να ξεκολλήσει πρέπει να αλλάξω ενέργεια.

• Παίρνω δέκα βαθιές ανάσες ισορροπίας (εισπνοή μετρώντας μέχρι το έξι και το ίδιο εκπνοή). Αυτό θα με χαλαρώσει για να μπορέσω να έρθω σε επαφή με το σώμα μου. Εκεί μέσα είναι οι λύσεις μου.
• Ρωτάω τον εαυτό μου και το σώμα μου. Τι με πείραξε. Ποιο σημείο του σώματός μου “μιλάει”, πονάει, δυσκολεύεται, αντιδρά
• Αναγνωρίζω τα συμπτώματα. Ποιος από τους εγκεφάλους (κεφάλι, καρδιά, έντερο) αντιδρά.

Με το πρόβλημα που αντιμετωπίζω τώρα νιώθω το κεφάλι μου να κατακλύζεται από αρνητικές σκέψεις. Φοβίες. Έχω ένα εσωτερικό τρέμουλο όταν σκέφτομαι το πρόβλημα και δυσκολία στην βαθιά αναπνοή. Άγχος.

Η βασική διαφορά είναι ότι ο φόβος είναι μια φυσιολογική συναισθηματική αντίδραση σε μια πραγματική απειλή, ενώ η φοβία είναι μια αγχώδης διαταραχή που χαρακτηρίζεται από υπερβολικό, παράλογο και επίμονο τρόμο για κάτι που δεν αποτελεί άμεσο κίνδυνο

• Παρατηρώ πως είναι η καρδιά μου. Άλλαξε ο ρυθμός της, έχω πόνους;
• Παρατηρώ πως είναι το έντερο μου. Παράγει ήχους, έχει κάποια δραστηριότητα ή αδράνεια;

Η καρδιά μου μου λέει πως θέλει ελευθερία, δεν θέλει αυτές τις αρνητικές σκέψεις. Το ίδιο συμβαίνει με το έντερο. Αυτό μου δείχνει πως το κεφάλι μου χρειάζεται να συνεργαστεί με την καρδιά και το έντερο. Οι τρεις αυτοί εγκέφαλοι πρέπει να βρεθούν σε συνεργασία για να μπορέσω να αντιμετωπίσω το πρόβλημά μου.

Αυτό που καταλαβαίνω  είναι πως πρέπει να δώσω στο κεφάλι (που γεμίζει με αρνητικές σκέψεις) αγάπη και θάρρος να μπορέσει να σκεφτεί λύσεις. Να μπορέσει να αλλάξει τις σκέψεις από αρνητικές, που μου δίνουν αδιέξοδα, σε χαλαρές ανάλαφρες, ενθαρρυντικές λύσεις. Έτσι θα μπορέσω να αντιμετωπίσω το πρόβλημά μου με άλλη διάθεση και ενέργεια αφού όλο μου το σύστημα θα συγχρονίζεται σε έναν σκοπό.

Με αυτό το τρόπο θα σπάσω την συνηθισμένη αντίδραση (μοτίβο) και θα ενεργοποιήσω νέες νευρικές οδούς που θα αντικαταστήσουν τις παλιές. Η αυτόματη αντίδρασή μου στο εξωτερικό γεγονός θα αλλάζει κάθε φορά που θα υιοθετώ την νέα μου στάση. Μέχρι τη στιγμή που ούτε αυτή η κατάσταση, ούτε καμία άλλη παρόμοια, θα μπορεί πλέον να με βγάζει αυτόματα εκτός ισορροπίας

Μια άλλη οπτική (Ενήλικος – Παιδί)

Αυτό που με πυροδοτεί, όπως είπαμε παραπάνω, είναι μια παλιά εμπειρία που έγραψε μέσα μου όταν ήμουν παιδί (μια υποθετική πραγματικότητα). Άρα αναπαράγεται η σκέψη-συμπεριφορά της παιδικής μου ηλικίας. Σενάριο Ζωής (όπως μου είπε μια αγαπημένη φίλη) και θα προσθέσω Υποκειμενικό Σενάριο ζωής.

Αν επιτρέψω στον ενήλικο (που είμαι τώρα) να αναλάβει, τότε θα επικοινωνήσει με το παιδί και θα το καθησυχάσει δηλώνοντας του πως θα αναλάβει να το προστατέψει.  Το παιδί όταν κατέγραφε το γεγονός που το πλήγωνε δεν είχε αντιστάσεις ή φίλτρα και το συναίσθημά του είναι πολύ έντονο. Ο ενήλικος εαυτός μου έχει μια πιο έμπειρη ματιά σε ότι συμβαίνει, μπορεί να είναι πιο ψύχραιμος. Αυτό σημαίνει πως θα του δώσει νέες σκέψεις που σημαίνει νέα συναισθήματα και τελικά νέα συμπεριφορά. Υπέροχο σενάριο.

Μόνο που το γράφω ανακουφίζομαι. Οι δύσκολες καταστάσεις είναι μια καλή αφορμή να αφήνουμε τον ενήλικο εαυτό μας να δρα.

Υπάρχει και η περίπτωση καθώς ο ενήλικος εαυτός μου επανεξετάσει το εξωτερικό γεγονός που πυροδότησε τον φόβο να ανακαλύψει πως δεν έχει πια την ίδια δύναμη όπως τότε που ήταν παιδί. Μπορεί απλά να ζει ένα Ψευδαισθησιακό Σενάριο το οποίο θα σταματήσει να αναβιώνει όταν μάθω το σώμα μου να πάψει να πυροδοτείται.

Κι άλλη Οπτική (Δραστηριότητα)

• Μια εξαιρετική αρχή για να αποφορτιστώ από το γεγονός που με πυροδότησε, είναι να αρχίσω να γράφω τα συναισθήματα και τις σκέψεις που παράγονται κατά την πυροδότηση. Γράφω και εκφράζω στο χαρτί, χειρόγραφα, ότι νιώθω και με αυτόν τον τρόπο αποφορτίζω το κεφάλι μου και το νευρικό μου σύστημα. Εναλλακτικά μπορώ να κάνω μια χειρωνακτική εργασία. Όφελος: (Γνωστική αποφόρτιση, Ενεργοποίηση σύνθετων εγκεφαλικών δικτύων, Ψυχολογικά Οφέλη και Μείωση του Άγχους, Γραμμικοποίηση της σκέψης)
• Μπορώ να αθληθώ, να περπατήσω, να κολυμπήσω, να παίξω βόλεϊ, μπάσκετ. Το άθλημα θα παράξει στο σώμα μου τις ορμόνες που χρειάζομαι για να μπορέσω να πάρω καλύτερες αποφάσεις για την αντίδραση στο πρόβλημά μου.
• Μπορώ να πάω σε ειδικό που θα μου δείξει πως να αντλήσω λύσει από μέσα μου.

Κι άλλη οπτική – Νευρογλωσσικός Προγραμματισμός με μια σύντομη δράση

Την στιγμή που έχει συμβεί το εξωτερικό γεγονός μπορώ να κάνω κάτι έντονα δραστικό και ίσως αστείο.

Θα σηκωθώ επάνω σηκώνοντας και κουνώντας τα χέρια ψηλά και θα φωνάξω

• “Αλλαγή πλεύσης!” ή
• “Ώπα, ηρεμήστε, κάηκε το τοστ!”,
• “Μισό, ξέχασα να ταΐσω τον δράκο μου!”
• “Ευτυχώς δεν βρωμάνε τα πόδια μου”

Κάτι που θα είναι απρόσμενο, δυνατό και θα στιγματίσει την κατάσταση προς μια εντελώς διαφορετική αντίδραση. Σπάω την αυτόματη αντίδραση που θα είχα καθώς το μοτίβο έρχεται.

Πληροφορίες:

Βιβλίο: “Ξυπνήστε τον γίγαντα μέσα σας”, Tony Robbins

Σημαντική Σημείωση: Το περιεχόμενο αυτού του άρθρου παρέχεται αποκλειστικά για ενημερωτικούς σκοπούς και δεν αποτελεί, ούτε υποκαθιστά, ιατρική συμβουλή, διάγνωση, θεραπεία ή ψυχολογική υποστήριξη. Για οποιοδήποτε θέμα υγείας ή ψυχικής ισορροπίας, συμβουλευτείτε πάντα έναν εξειδικευμένο επαγγελματία υγείας ή ψυχολόγο. Μην αγνοήσετε ποτέ την επαγγελματική ιατρική συμβουλή λόγω κάποιου κειμένου που διαβάσατε εδώ.